LAGING UMUUWI NG MADALING ARAW ANG ISANG BINATA NA PURO GRASA AT LANGIS ANG KAMAY. GALIT NA GALIT ANG KANYANG TATAY DAHIL AKALA NITO AY SUMASALI ANG ANAK SA ILLEGAL DRAG RACING O GUMAGAMIT NG DROGA DAHIL LAGING MUKHANG PAGOD. ISANG GABI, SINUNDAN NG TATAY ANG ANAK
Alas-tres ng madaling araw.
Bumukas ang pinto ng bahay. Pumasok si Adrian, 25-anyos. Ang kanyang T-shirt ay puno ng itim na mantsa. Ang kanyang mga kuko ay nangingitim sa langis at grasa. At ang amoy niya ay pinaghalong gasolina at pawis.
Nakaupo sa sala si Mang Victor, ang kanyang tatay. Nakahalukipkip. Madilim ang mukha.
“Saan ka galing?” bulyaw ni Victor.
Napahinto si Adrian. “Sa… sa trabaho lang po, Tay. Extra service.”
“Trabaho?! Alas-tres ng madaling araw?!” tumayo si Victor. “Adrian, huwag mo akong bolahin! Tingnan mo ’yang itsura mo! Para kang galing sa riot! Ano bang ginagawa mo? Drag racing? O baka naman gumagamit ka na?!”
“Tay, hindi po—”
“Ilang gabi ka nang ganyan! Laging puyat, laging pagod, laging wala sa bahay! Sinisira mo ang buhay mo!”
Hindi na sumagot si Adrian. Yumuko na lang ito at pumasok sa kwarto.
Masama ang loob ni Victor. Ang tingin niya, napapariwara na ang anak niya simula nang mamatay ang asawa niyang si Rosa sampung taon na ang nakakaraan.
Kinabukasan, bisperas ng ika-60 kaarawan ni Victor.
Alas-onse ng gabi, umalis na naman si Adrian. Dahan-dahan.
Pero sa pagkakataong ito, handa si Victor. Kinuha niya ang susi ng tricycle niya at palihim na sinundan ang anak.
Nakita niyang sumakay si Adrian sa motor papunta sa kabilang barangay. Lumiko ito sa isang madilim at liblib na eskinita kung saan may lumang talyer (auto repair shop).
Huminto si Victor sa malayo. Nakita niyang pumasok si Adrian sa loob.
“Sabi na nga ba,” isip ni Victor. “Chop-chop shop ’to! O kaya pugad ng mga adik!”
Kumuha si Victor ng bakal na tubo sa tricycle niya. Susugurin niya ang anak. Kakaladkarin niya ito pauwi bago pa mahuli ng pulis.
Dahan-dahang lumapit si Victor sa gate ng talyer. Sumilip siya sa butas.
Sa gitna ng madilim na talyer, may isang ilaw na nakabukas.
Nandoon si Adrian. Naka-ilalim sa isang sasakyan. Nagpupukpok. Naghihigpit ng turnilyo.
Tinitigan ni Victor ang sasakyan.
Isang lumang Owner Type Jeep. Kulay asul. Kalawangin na, pero bagong pintura ang hood.
Nanlaki ang mata ni Victor. Napahawak siya sa dibdib.
Sa gilid ng jeep, may nakapintang pangalan: “ROSA.”
Bumalik ang alaala ni Victor.
Iyon ang jeep niya. Ang jeep na pinag-ipunan niya noong binata pa siya. Ang jeep na ginamit niya pangkasal kay Rosa. Ang jeep na kinalakihan ni Adrian.
Sampung taon na ang nakakaraan, noong nagkasakit ng cancer si Rosa, ibinenta ni Victor ang jeep nang labag sa loob niya para pambayad sa ospital. Kahit naibenta, namatay pa rin ang asawa niya. Ang jeep ang huling alaala ng masaya nilang pamilya.
Narinig ni Victor na nagsasalita si Adrian habang pinupunasan ang makina.
“Kaunting tiis na lang, Rosa,” kausap ni Adrian ang jeep. “Aandar ka na rin. Birthday na ni Tatay bukas. Kailangan marinig niya ulit ang ugong mo. Miss na miss ka na nun.”
Doon bumigay si Victor. Nabitawan niya ang bakal na tubo.
CLANG!
Napalingon si Adrian. “Sino ’yan?!”
Lumabas si Victor mula sa dilim. Umiiyak.
“T-Tay?” gulat na sabi ni Adrian. “Bakit… bakit kayo nandito?”
Lumapit si Victor sa jeep. Hinaplos niya ang pangalang Rosa.
“Adrian,” garalgal ang boses ng ama. “Ito ba? Ito ba ang pinupuntahan mo gabi-gabi?”
Tumango si Adrian, punong-puno ng grasa ang mukha.
“Sorry, Tay. Akala ko aabot sa birthday mo bukas nang hindi mo nalalaman. Nakita ko kasi ’to sa junkshop sa Valenzuela noong isang buwan. Bibiyakin na sana. Inutang ko lahat ng ipon ko para mabili ulit. Gabi-gabi kong inaayos kasi gusto kong… gusto kong makita kang nakangiti ulit.”
Niyakap ni Victor ang anak. Mahigpit na mahigpit. Hindi niya ininda ang dumi at langis sa damit nito.
“Patawarin mo ako, anak,” hagulgol ni Victor. “Ang akala ko naliligaw ka na ng landas. Yun pala, ibinabalik mo lang ang daan pauwi sa atin.”
“Happy Birthday, Tay,” bulong ni Adrian. “Para sa inyo ni Nanay ’to.”
Kinaumagahan, sa ika-60 kaarawan ni Victor, nagising ang buong barangay sa ugong ng isang makina.
VROOOM! VROOOM!
Lahat ay napatingin sa kalsada.
Lulan ng bagong ayos na asul na Owner Type Jeep, nagmamaneho si Victor habang katabi ang anak niyang si Adrian. Sa passenger seat kung saan nakaupo dati ang misis niya, may nakalagay na litrato ni Rosa.
Mabagal lang ang takbo, pero ito na ang pinakamasayang biyahe sa buhay ni Victor—ang biyaheng puno ng pagmamahal, sakripisyo, at kapatawaran.